Controleren van begrip

In 2018 publiceerde de Engelse wiskundeleraar Craig Barton het boek How I Wish I Had Taught Maths: Reflections on research, conversations with experts, and 12 years of mistakes. In dit werkelijk geweldige onderwijsboek beschrijft Barton openhartig hoe zijn onderwijscarrière met vallen en opstaan vorm kreeg, welke fouten hij maakte en vooral ook wat hij als startende leraar had willen weten over hoe leren werkt. Het is een herkenbaar gevoel voor leraren die de pabo hebben gevolgd en na een aantal jaren voor de klas een boek of podcast tegenkomen waarin ze eindelijk iets leren over het werkgeheugen en het langetermijngeheugen. Dat pabo’s niet in het eerste semester beginnen met uitleggen hoe leren werkt, is even kwalijk als schadelijk.

Het boek van Barton is vertaald naar het Nederlands. De titel is een knipoog naar een Nederlands gezegde: Volgens Barton (2020). Het is een turf van een boek, maar echt de moeite waard. Barton laat op basis van zijn ervaringen zien hoe je een rekenles kunt opbouwen en wat je daarvoor moet kennen en kunnen.

Barton was onlangs in Nederland en gaf bij Toetsrevolutie een masterclass over atomisering. Dat is het proces waarbij leerstof wordt opgedeeld in de kleinst mogelijke, betekenisvolle onderdelen, die hij ‘atomen’ noemt. Deze kleine stappen kunnen vervolgens afzonderlijk worden onderwezen en getoetst, in plaats van een complexe vaardigheid als één geheel aan te bieden. Binnen zo’n les controleer je regelmatig het begrip bij je leerlingen. Dat is belangrijk om de volgende stap te kunnen zetten in de les.

Over dit onderwerp heeft Barton Checking for Understanding geschreven, een handzaam en praktisch boekje vol met voorbeelden over hoe jij dit als leraar in de klas kunt doen. Het boek maakt deel uit van de reeks The Tips for Teachers guide to…, een reeks van in totaal zestien boeken. De koppeling tussen theorie en praktijk maakt de boeken ijzersterk. Neem het gedeelte over denktijd. Gemiddeld, zo laat onderzoek van Mary Budd Rowe zien, geven leraren leerlingen slechts één seconde denktijd. Barton stelt voor die tijd te verlengen tot minimaal drie seconden. Dat heeft zo z’n voordelen. De nauwkeurigheid, lengte en complexiteit van de antwoorden nemen toe, terwijl het uitblijven van een reactie afneemt. Dat is vooral gunstig voor minder zelfverzekerde kinderen en zorgt ervoor dat alle leerlingen de tijd krijgen om informatie op te halen in plaats van direct het eerste antwoord te geven dat in hen opkomt. Het is een van de vele interessante en leerzame punten die Barton bespreekt.

Checking for Understanding is een boek dat je diepgaand laat nadenken over je lespraktijk. Dat maakt het tot een boek dat je bij uitstek samen met je team kunt lezen en bespreken om zo samen het onderwijs op je school te verbeteren.

Checking for understanding
Craig Barton
ISBN 9798267822299